BOEDDHA (Sanskriet woord बुद्ध buddha "ontwaakt", voltooid deelwoord van de werkwoordstam budh-, "ontwaken"), verwijst naar een persoon die, met name door zijn wijsheid (prajñā), verlichting heeft bereikt, dat wil zeggen het nirvāna heeft bereikt (volgens de hīnayāna), of de dualiteit van samsara (Saṃsāra)/nirvana (nirvāņa) heeft overstegen (volgens de Mahāyāna).
Hij kan ook worden aangeduid met andere kwalificaties: "Gelukzalige" (भगवत्, bhagavat), "Degene die heeft overwonnen" (जिन, Jina), "Aldus Gekomen" (तथागत, Tathāgata). De benaming boeddha kan dus verwijzen naar meerdere personen. De bekendste boeddha blijft de stichter van het boeddhisme, Siddhārtha Gautama, archetype van de "pure en volmaakte boeddha".